فقه سياسي شيعه

strict warning: Declaration of views_handler_filter_node_status::operator_form() should be compatible with views_handler_filter::operator_form(&$form, &$form_state) in D:\WebSites\nashriyat.ir\modules\views\modules\node\views_handler_filter_node_status.inc on line 14.

صدور انقلاب اسلامي در انديشة سياسي امام خميني ره

قيمت مقاله الكترونيكي: 
3000تومان

سال بيست و هفتم ـ شماره نهم، پياپي 252 (ويژة علوم سياسي)

مرتضی علویان / استادیار گروه علوم سیاسی دانشگاه مازندران    M.alavian@umz.ac.ir
لیلا حسن‌نیا / دانشجوی کارشناسی ارشد علوم سیاسی دانشگاه مازندران    L.hasannia123@gmail.com
فاطمه پورحسن درزی / دانشجوی دکتری مدرسی معارف اسلامی دانشگاه تهران    f.pourhasan.darzi@ut.ac.ir
دريافت: 25/01/97                    پذيرش: 18/07/97
چکیده
انقلاب اسلامی ایران الگوی بیداری بشریت در عصر حاضر است. همچنين امام خمینی ره معمار و بنیانگذار انقلاب اسلامی ایران، که اندیشة سیاسی‌اش مبتنی بر فقه سیاسی شیعه است، معیار شناخت مبانی انقلاب اسلامی قرار می‌گیرد و تاکنون در جهت‌دهی و جریان‌سازی در میان نهضت‌ها و ملت‌های مبارز جهان نقش تعیین‌کننده داشته است. در اندیشة ايشان، با توسعة حوزة مسئولیت‌های نظام اسلامی، هدف از تأسیس چنین نظامی در سه سطح ملی، منطقه‌ای و جهانی تعریف می‌شود. ایشان در بعد منطقه‌ای و جهانی، صدور انقلاب، یعنی تلاش در جهت توسعة نفوذ اسلام در میان مردم دنیا را مسئولیت اصیل دولت اسلامی در ورای سرزمین‌های ملی می‌داند که از طریق اصل واجب «امر به معروف و نهی از منکر» به عنوان یکی از مهم‌ترین مفاهیم دین اسلام، با همکاری همة ارکان نظام، باید پی‌گیری شود. در اندیشة سیاسی ايشان اهداف صدور بین‌المللی انقلاب شامل ذاتي و اجتناب‌ناپذير بودن؛ صدور الگوی ارزش‌های مطلوب، اجرای تکلیف شرعی، نفی ظلم و حمایت از مظلوم؛ تاکتيک تهاجمي؛ پی‌گیری اصل «دعوت»؛ نفی سبیل؛ حفظ دارالاسلام؛ و زمینه‌سازی براي حکومت جهانی اسلام است. مقالة‌ حاضر به روش تحليلي ـ توصيفي انجام گرفته است.
کلیدواژه‌ها: صدور انقلاب، اندیشة سیاسی امام خمینی ره، فقه سیاسی شیعه، امر به معروف و نهی از منکر.

 

سال انتشار: 
27
شماره مجله: 
252
شماره صفحه: 
35

تحزّب

تحزّب

و مباني آن در فقه سياسي شيعه

قاسم علي صداقت
(دانش‌آموخته حوزه علميه و كارشناس ارشد حقوق عمومي)

چكيده

امكان استنباط مباني تحزّب از منابع ديني و مشروعيت آن سؤالي است كه همواره ذهن برخي از انديشمندان ديني را به خود مشغول داشته است. در پاسخ به سؤال مزبور، رهيافت‌هاي متعددي از سوي انديشوران فقه سياسي شيعه اتخاذ شده است. در يك رويكرد، با توجه به جديد بودن پديده حزب به مفهوم نوين و غربي آن، استخراج مباني فقهي آن غيرممكن اعلام شده است. بعضي ديگر از انديشمندان امكان استنباط مباني تحزّب را پذيرفته‌اند كه در اين رويكرد نيز رهيافت‌هاي متعددي وجود دارد؛ از قبيل استناد به وجود واژه «حزب» در قرآن كريم و تأكيد بر آن، استناد به كارويژه‌هاي مثبت احزاب سياسي و تلقّي آن به عنوان مصداق امر به معروف و نهي از منكر يا مقدّمه واجب، و مثبت ارزيابي كردن مقتضيات نظري حزب در درون فرهنگ ديني. به نظر مي‌رسد هيچ‌كدام از رهيافت‌هاي مزبور خالي از اشكال نيست. اين نوشتار با توجه به فراهم بودن مقتضي براي احزاب در درون فرهنگ ديني و استناد به سيره امام علي عليه‌السلام در برخورد با برخي از گروه‌هاي صدر اسلام، كه برخي ويژگي‌هاي احزاب را داشتند، آزادي تحزّب از منظر فقه سياسي در چارچوب احكام اسلام را مثبت ارزيابي كرده است.

كليدواژه‌ها: تحزّب، فقه سياسي شيعه، دموكراسي، منابع فقهي و اسلامي، آزادي.

سال انتشار: 
17
شماره مجله: 
125
شماره صفحه: 
73
محتوای تغذیه